Nowe spojrzenie na męskość w Bytomiu. Wystawa „Daddies, kings & sissy boys” w CSW Kronika

W Centrum Sztuki Współczesnej Kronika w Bytomiu otwarto wystawę zatytułowaną „Daddies, kings & sissy boys”, która podejmuje odważne i aktualne pytania o to, czym dziś może być męskość. Ekspozycja jest próbą przełamania stereotypów płciowych i patriarchalnych wzorców, a także zaproszeniem do refleksji nad alternatywnymi modelami męskości.

REKLAMA

Wystawa została przygotowana przez Pawła Wątrobę we współpracy z Katarzyną Kaliną. Projekt otrzymał dofinansowanie z Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Sztuki wizualne”. Głównym tematem jest rozszczelnianie patriarchatu i ukazywanie męskości w perspektywie queerowej i feministycznej – zamiast jednej, stereotypowej definicji męskości, wystawa proponuje bogactwo alternatywnych narracji.

Jednym z kluczowych punktów ekspozycji jest postać Diane Torr (1948–2017) – tancerki, performerki i prekursorki drag kingingu, czyli dramatyzującego performowania męskości na scenie. Wystawa odwołuje się do jej działań, m.in. projektu partycypacyjnego „A Man for a Day”, w którym Torr eksperymentowała z performatywną tożsamością męską, mimo że sama była kobietą. Jej twórczość i strategia „kamuflażu” (przebieranie się w męskie kostiumy, wchodzenie w społeczności męskie) stają się symbolicznym punktem odniesienia – prowokują pytania o to, co znaczy być mężczyzną, i jak płeć może być performowana.

Wystawa prezentuje prace wielu artystów i artystek. Są to między innymi Joanna Ostrowska razem z Noah Munier, którzy prowadzą badania archiwalne nad osobami transpłciowymi sprzed II wojny światowej, Małgorzata Mycek, Iwona Demko, której prace inspirowane są reklamami leków na potencję, Marek Wodzisławski, Sebastian Winkler, Paweł Żukowski – w jego przypadku znajdują się również starsze prace, takie jak szaliki czy wlepki. Grupa Performatywna Chłopaki zaprezentuje spektakl „Chcieliśmy porozmawiać o męskości, a zostaliśmy przyjaciółmi”, powstały w trakcie pandemii i grany na Zoomie. Daniel Kotowski pokaże wideo „Czytam na głos” z 2019 roku, w którym stawia pytania o społeczne oczekiwania dotyczące norm i „wystarczającej” tożsamości. Poza tym w ekspozycji znajdą się prace historyczne i biograficzne, odwołujące się do postaci Sylvina Rubinsteina i Felicity Vestfali.

W ramach wystawy zaplanowano również wydarzenia performatywne i edukacyjne. Odbędzie się drag king & boylesque show, warsztaty „Praktyki płci. Czego uczymy się od Diane Torr?” oraz oprowadzania kuratorskie, w tym w wersji z tłumaczeniem na język migowy. Wystawa oraz wydarzenia towarzyszące są przeznaczone dla osób pełnoletnich.

Ekspozycja wpisuje się w szerszy kontekst społecznych przemian i dyskusji nad rolami męskimi w XXI wieku. Pokazuje, że męskość nie musi być ograniczona do sztywnych, tradycyjnych wzorców, a wręcz przeciwnie – może obejmować wrażliwość, różnorodność i samoświadomość. To również odpowiedź na trudne dane społeczne: mężczyźni w Polsce mierzą się z krótszą średnią życia, problemami ze zdrowiem psychicznym i wysokim ryzykiem samobójstw. Dzięki sztuce, wystawa proponuje przestrzeń dialogu i symboliczną terapię, pokazując inne możliwości istnienia w świecie, w którym tradycyjne role męskie bywają toksyczne lub ograniczające.

Wystawa potrwa od 15 listopada do 30 grudnia 2025 roku i odbywa się w CSW Kronika w Bytomiu.

więcej informacji:  https://www.bytom.pl/aktualnosci/index/Wystawa-Daddies-kings-sissy-boys-w-CSW-Kronika/idn:45443

wideo:

fot. Bytom.pl